Een Turks meisje dat niet wil worden uitgehuwelijkt. Twee leden van de Albanese mafia. Hoertjes uit Accra. Een docent van Sint-Lukas. Travestieten. Een brave, hoerenlopende ambtenaar. Smerissen. Ziedaar enkele van de personages die een rol spelen in ‘Bruxxxel Noord’, dat bij toerbeurt is volgetekend door Kristof Spaey, Judith Vanistendael, Nix, Johan de Moor, Simon Spruyt, Filip Leemans, Maarten de Saeger en Lieven Baes. In acht verschillende tekenstijlen schetsen zij een portret van de multiculturele samenleving; niet alleen die van Brussel, maar van elke moderne Europese stad. Een ideaal boek als aankaarter van discussies over actuele onderwerpen. Hieronder leest u een interview met de mensen die aan het album hebben meegewerkt (eerder gepubliceerd in Het Nieuwsblad).
Stripalbum BruXXXel Noord geeft nieuw beeld op hoerenwijk
Tekenen zonder taboe
De Brusselse Noordwijk, met zijn prostitutiekwartier, is niet meteen de meest romantische plek. Toch vonden zes studenten en twee docenten van het stripatelier Sint-Lukas dat het quartier stof genoeg bood voor een strip. Welkom in de wereld van treiterende Turken en enkele bedden.
Dinsdagnamiddag, café Le Lombeek achter het Brusselse Noordstation. Het is nog maar twee uur en toch verloopt het verkeer al moeizaam. ,,Structurele kijkfiles'', grinnikt Nix, docent aan het stripatelier Sint-Lukas. ,,Die worden zelfs niet meer vermeld tijdens de verkeersinformatie.'' Van achter een groezelig gordijn hebben we een perfect zicht op de rode neonvitrines. We zijn niet de enige die stiekem kijken. Dagelijks glijden honderden blikken over deze vitrines met hoertjes. ,,Het is bandwerk'', zegt Nix. ,,De meisjes, meestal van vreemde afkomst, werken in shiften. De kwaliteit is er dan ook naar: het moet allemaal snel gaan. Wie echt waar voor zijn geld wil, gaat beter wat verderop bij de oudere, Belgische prostituees langs. Dat is net zo fascinerend aan deze buurt. Iedereen heeft alles graag gezien, maar niemand weet er iets over.''
Precies daarom dompelde de striptekenaar en - docent aan de Brusselse kunsthogeschool Sint-Lukas zich samen met zes studenten en collega Johan De Moor wekenlang onder in de Noordwijk. ,,Toen de wijkorganisatie Espace P..., die zich bekommert om de rechten van prostituees, ons vroeg om samen te werken aan een drempelverlagend project hebben we niet lang geaarzeld. Deze buurt is een bron van inspiratie, een explosief vat vol emotie. Toch hebben de meeste voorbijgangers er een vertekend beeld van.''
Clichés opzij
,,Over deze wijk denkt de publieke opinie meestal in clichés'', bevestigt student Simon Spruyt (26). ,,Er wordt vooral negatief gedacht over prostitutie. Als mensen aan hoeren denken, gaan ze er vaak vanuit dat alle vrouwen gedwongen worden achter een raam te zitten, maar dat is lang niet altijd zo. Er zijn ook huisvrouwen, met een gezin, die tijdelijk in de prostitutie werkzaam zijn omdat ze dringend geld nodig hebben. Daar zijn we nog het meest van geschrokken. Meestal heb je geen flauw benul wat die mensen doen en wil je dat eigenlijk ook niet weten. Integendeel. Deze wijk ligt zowat in de achtertuin van onze school, maar tijdens die vijfhonderd meter tussen het station en de school houden we er allemaal flink de pas in.''
De 'strippers' deden voor hun werk heel veel research: van SM-specialistes tot de lokale politie. Soms deden ze ook 'veldwerk'. Zo maakten ze schetsen op de werkvloer van een oudere prostituee. Terwijl de dame op klanten wachtte, vertelde ze over haar leven als meisje van plezier.
,,De conflicten en anekdotes liggen voor het rapen'', vertelt student Lieven Baes (24), ,,Tijdens een bijeenkomst van Turkse vrouwen over de wijk, kwamen enkele frappante problemen aan het licht: condooms in de tuin, halfnaakte vrouwen die niet alleen hun mannen lokken, maar ook hun kinderen verwarren. Voor conservatieve moslims is dat geen lachertje.''
,,Om de prostituees te treiteren parkeren sommige Turkse mannen met opzet hun busje voor de vitrines'', aldus Nix, ,,Tot grote ergernis van de dames, natuurlijk, die hun 'marchandise' toch moeten kunnen verkopen. Zo'n verhaal vormt natuurlijk een dankbaar uitgangspunt.''
Het resultaat van dit gedegen onderzoek is een originele, taboedoorbrekende strip in acht hoofdstukken. ,,Elk hoofdstuk vertelt het verhaal van een archetype van de wijk: de politie, de tippelende travestiet of de vaste klant'', zegt Nix. ,,Die karakters bestaan ook echt. Als je hier een tijdje rondloopt, herken je ze vrij snel. Leden van de Albanese maffia bijvoorbeeld zien er bijna allemaal hetzelfde uit: leren jekker, zegelring van de familie, flaporen. Een informante van de politie heeft me zelfs leren vloeken in het Albanees.''
Enkel bed
Dat de strip soms wat geweld toont, vindt scenarioschrijver Simon maar normaal. ,,We wilden niet hypocriet zijn. Het is hier niet altijd rozengeur en maneschijn. De clichés kloppen wel voor een deel, maar er is ook méér dan dat.''
,,Ik kijk sinds ons onderzoek op een andere manier naar deze vrouwen'', zegt Nix, ,,Als ik nu naar school loop, schaam ik me niet meer. Ik vind het ook schitterend om te observeren hoe de klanten hun waar inspecteren. We zouden nog wel honderden van deze strips kunnen maken: er is stof genoeg!''
Tekenaar Lieven kan dat alleen maar beamen. ,,Waar ik vooral van opkeek toen we zo'n hoerenkot bezochten? Dat je er alleen maar een enkel bed vindt. Maar da's normaal ook natuurlijk. Zoveel liggen ze daar ook niet naast elkaar.'' (lacht)
Helena Wilmet op www.nieuwsblad.be
BruXXXel Noord kost 14,95 euro en is te koop in de stripspeciaalzaak en bij Standaard Boekhandel.