Beeldeducatie en het programma 'Strips en onderwijs' van de SBN
In 2004 is de SBN gestart met het programma 'Strips en onderwijs'. Het programma richt zich op het creëren en onderhouden van een online kenniscentrum over strips & onderwijs, beschikbaar maken van lesmateriaal, onderzoek naar het gebruik ervan, informatiemateriaal en workshops voor mensen in het onderwijs. Speciale aandachtsgebieden zijn 1. lezen, literatuur, taal; 2. techniek & exacte vakken; 3. maatschappelijk gevoelige onderwerpen en 4. geschiedenis, politiek, maatschappijleer.
Over de Stichting Beeldverhaal Nederland
De Stichting Beeldverhaal Nederland (SBN) wil de ontwikkeling en kwaliteit van strips en de daarmee verbonden cultuur bevorderen, zo staat het in de statuten. De belangrijkste activiteit van de SBN is tot nu toe het organiseren van de Haarlemse Stripdagen. In 2004 vonden de Stripdagen plaats op 5 en 6 juni, de volgende keer dat ze worden georganiseerd is in 2006, dat is de achtste editie. Tijdens de Stripdagen Haarlem zijn er exposities, voorstellingen, concerten, lezingen en beurzen op circa 35 locaties in Haarlem.
Nieuwe activiteiten
In 2004 is de SBN gestart met het programma 'Strips en onderwijs'. De stripmarkt is aan het veranderen. In de jaren negentig van de vorige eeuw is de kwantiteit van de verkopen sterk afgenomen, de kwaliteit is gestegen. De hele sector is zich hierop aan het aanpassen. De SBN vindt dat voor de strip/het beeldverhaal belangrijk is dat de strip beter wordt gewaardeerd en meer wordt verkocht. Daartoe is naar de mening van de SBN nodig:
- een betere schappositie van de (literaire en educatieve) strip in de algemene boekhandel
- versterking van de positie van de stripspeciaalzaken
- grotere en betere collecties in openbare bibliotheken
- meer waardering voor het medium in het onderwijs (als onderwijsmiddel) en in de culturele sector (als medium en als kunstuiting)
- een goed begrip van de mogelijkheden van het medium bij de 'creative class', waaronder reclamemakers, voorlichters en andere communicatieprofessionals
Om hieraan te werken is het programma 'Strips en onderwijs' opgezet. Dit programma richt zich vooral op de eerste vier punten die hiervoor zijn genoemd.
Activiteiten op het gebied van beeldeducatie
Hierna een aantal activiteiten die nu worden ontplooid door de SBN. Onder het kopje 'Beeldeducatie tijdens de Stripdagen 2006' staan de activiteiten vermeld die rondom in de aanloop naar en de maanden na de Stripdagen 2006 worden ondernomen.
- Het opbouwen van een informatieve website ('kenniscentrum') over strips en onderwijs dat vooral gericht is op het onderwijs. De site moet:
- de volle breedte laten zien van de toepassingsmogelijkheden van strips in het onderwijs
- theoretische en praktische informatie leveren over hoe strips kunnen worden ingezet in het onderwijs en met welk mogelijk resultaat
- lesmateriaal aanreiken of ernaar verwijzen en daarbij zoveel mogelijk informatie over de inpasbaarheid in het onderwijs
- een pull effect creëren/versterken op het gebied van kwalitatieve strips
- een distributiekanaal vormen richting onderwijs
- een relatie onderhouden met liefhebbers van strips die werken in onderwijs en educatie en geïnteresseerden in gebruik van strips in het onderwijs
- Opdoen van concrete ervaring met het (laten) produceren van lesmateriaal, het opbouwen van een netwerk van vakmensen die daarin een rol kunnen spelen, het toetsen van het gebruik en de effectiviteit en methodologie van lesmateriaal waarin strips worden gebruikt. De SBN heeft geen winstdoelstelling en streeft op langere termijn vooral naar een bemiddelende en faciliterende rol.
- Het coördineren van een samenwerking tussen verschillende spelers in de wereld van het beeldverhaal richting onderwijs en bibliotheken (strips in de klas en strips in de bibliotheek).
- Het organiseren van tentoonstellingen waarin educatieve strips een rol spelen.
- Het aanbieden van informatiemateriaal en workshops gericht op onderwijs en bibliotheken (educating the educators). Het gaat dan bijvoorbeeld om 'how to' materiaal gericht op leraren op bepaalde niveaus, in bepaalde soorten onderwijs en in bepaalde vakken. Maar het gaat ook om theoretische onderbouwing van de mogelijkheden, methodieken, sterktes en aandachtspunten.
Speciale aandachtsgebieden
Het programma Strips en onderwijs richt zich in eerste instantie speciaal op de volgende terreinen:
- Leesbevordering, literatuur, taalverwerving
- Techniek, exacte vakken
- Maatschappelijk gevoelige onderwerpen (sexualiteit, religie, pesten, discriminatie, integratie, media en reclame voor kinderen)
- Geschiedenis, politiek, maatschappijleer
Financiering
De SBN streeft ernaar het programma strips en onderwijs op de volgende manieren te financieren:
- Subsidie gericht op specifieke informatieve content, lesplannen en activiteiten zoals leesbevordering, cultuurspreiding/ckv, interesse opwekken bij jongeren voor techniek/exacte vakken/wetenschap, sexuele voorlichting., discussie over maatschappelijke gevoelige onderwerpen.
- Subsidie voor onderzoek naar de mogelijkheden van educatieve strips, visuele en multimediale lesmethoden en/of de effectiviteit van lesmateriaal op dit terrein.
- Sponsoring of subsidie voor de website en distribueren van digitaal lesmateriaal
- Bijdragen van uitgevers en andere belanghebbenden voor de promotie van de literaire/betere strips.
- Een of meer mediapartners voor het programma Strips en onderwijs (met o.a. de mogelijkheid van content syndicatie).
- Bijdragen uit het onderwijs voor lespakketten, toegang tot 'pluscontent' op de website, workshops.
- Bijdragen van bibliotheken voor informatie, advisering, workshops over o.a collectievorming en activiteiten rond strips.
- Exploitatie van de website in de vorm van creatieve sponsoring en advertising (stripvertising).
- Vrijwillige donaties en verkoop van artikelen op de website.
Organisatie
Projectdirecteur van 'Strips in onderwijs' is op Joost Pollmann. Hij is journalist en auteur (o.a. voor De Volkskrant, De Gids), meervoudig organisator van de Stripdagen Haarlem en andere stripevenementen en voormalig gastconservator van het Stripmuseum Groningen. Pollmann schreef ook in het afgelopen jaar meer dan 200 artikelen voor het kenniscentrum 'Strips en onderwijs' op de website van de Stichting Beeldverhaal, hij ontwikkelde een visueel lespakket 'Heeft God een gezicht' en hij gaf workshops en lezingen voor onderwijs en andere vakmensen in de educatieve sector.
Naast Pollmann werken de volgende mensen mee aan het programma Strips en onderwijs
- Eelco Kraefft namens het bestuur van de SBN
- Charlotte Schreuder Goedheijt
- Vera Arents
- Tsjalling Venema